Ryk-Ryker-Verryk

Die rykste wat ‘n mens kan word, is wanneer jy die meeste weggee. Dit ís mos so dat dit saliger is om te gee as om te ontvang. Presies dít beleef ek weer die afgelope week met die Carpe Diem-span se uitreik na ons paar dorpe hier ver in die Bo-Karoo en Hardemanskaroo.

span

Banus, Stef, Mariëtte en Gwen (agter), Johnny, Cecile, Jo-Anne, Frsanklin en NJ

Die span is almal mense wat een of ander vaardigheid verniet kom deel met Noord-Kaapmense wat andersins geen blootstelling het aan hierdie tipe verryking nie. Mariëtte van Velden kom deel haar kunstalent. Jo-Anne Huizies haar dansevernuf. Franklin Huizies, sy kennis van klankredigering, NJ Van As, sy pastorale bekwaamheid, Stefné van Dyk haar musiekvaardigheid, Gwen Coetzee haar vernuf met naaldwerk, Cecile Perold haar liefde vir stories en voorlees, Banus Botha en Johnny Elyon hul kundigheid met berading.

Die span vertrek met twee voertuie met sleepwaens vanaf Wellington. Stefné bring omtrent 10 marimba’s van veskillende groottes, 10 ghitare, ‘n banjo, blokfluite en ‘n klomp ander perkussie instrumente saam. Sy bedryf ‘n musiekgroep, Handevat Musiekprojek, in Bettysbaai. Gwen kom ook van Bettysbaai waar sy aktief betrokke is met laslapwerk. Ook Cecile is ‘n nuweling in die span wat reis met stapels storieboeke. Die span bring ‘n klomp sakkies lemoene en nartjies, asook kratte vol koejawels saam om as verversings vir elke groep uit te deel.

Hulle maak staat op die gasvryheid van elke dorp se mense vir huisvesting en etes, asook vir die organisering van spanne en lokale waar alles kan plaasvind. In Vanwyksvlei word MooiLoop gastehuis en die pastorie beskikbaar gestel. Jakolien Kokt kry die dogters gereed vir die danse en die seuns vir die klankwerk. In Carnarvon bied die Dippenaars hulle dorpshuis aan. Ria Jacobs en Adri Anderson is sterre met alle organisasie in hierdie dorp. In Loxton stel Ingrid Shoffman haar kunshuis beskikbaar en die danse vind in die koshuis plaas. In Williston word huisvesting gereël by Everhardus en Erina Hoon, asook by die pastorie.

Die heel eerste nag word Johnny baie siek. Koors en benoudheid kry hom beet. In die vroeë oggendure neem Rob Anderson van Carnarvon hom hospitaal toe. Daar vertoef hy die res van die uitreik, maar bedien toe sommer van die hospitaalpersoneel vanuit sy siekbed.

Banus bedien baie suksesvol met sessies in innerlike genesing en wandel-in-die-Woord. Op versoek doen hy berading met ‘n kerkleier.

 

Stefne kry gou ‘n hele span op die been. Omtrent 10 per aktiwiteit. Binne 2 dae word ‘n hele program aanbied, kompleet met rieldanse en al. In Williston kry sy 15 deelnemers vir haar aanbieding.

stef

Cecile se groep begin sommer met 58 storiehonger mensies van alle ouderdomme in Carnarvon en omtrent 20 sluit in Williston by haar aan.

Cecile2

 

Gwen se naaldwerksters is almal jong kinders – 5 in Carnarvon en 20 in Loxton van so jonk as 6 jaar tot Gr 9-vlak.

Gwen

Jo-Annne, wat Rejoice, ‘n christelike dansskool in die Paarl bedryf, slaag daarin om binne 2 dae ‘n groep van 22 dansertjies in Vanwyksvlei en 12 in Loxton danspassies te leer waarmee hulle vreesloos optree tydens die afskluitingskonsert.

Franklin weer, wat as konsultant werk vir gemeenskapsradiostasies in die Paarl, stel sy kennis en sy rekenaar met sagteware tot die beskikking van ‘n spannetjie jong seuns – 7 in Vanwyksvlei en 7 in Loxton. Hy leer hulle hoe klankopnames werk, laat hulle hul eie stories in kletsrymvorm voorberei en self op die klankbaan inlees en redigeer. Ek verstom my oor sy aanslag – hy hou hom eenkant sodat die seuns selfstandig op sy rekenaar en met hulle selfone alleen die opnames en redigering kan behartig. Almal van hulle tree met selfvertroue op tydens die afsluitingskonsert wat ‘n vertoonstuk word van hulle hele blootstelling aan hierdie wonderlike medium wat tog so spreek tot elke jong seun van hulle ouderdom.

NJ, bestuurder van Wellington-Oos se kombi, bou verhoudings op met jong manne op voetsoolvlak. Hy onderneem ‘n toer deur die dorp om kontak met inwoners op te bou en hulle leefwêreld te probeer verstaan. In Vanwyksvlei kry hy 4 sokkerspanne bymekaar wat teen mekaar begin wedywer. Hierdie wedstryde lok ‘n groot getal toeskouers uit die woonbuurt. Later speel hy met ‘n groep van 15 raakrugby. By spansport vind hy aansluiting om oor leierskap, ‘n mens se lewenspad, oor verhoudings, oor manwees en oor ouerskap te deel. Heelparty sinvolle gesprekke ontluik vanuit hierdie lering.

NJ

sokker

Mariëtte bied skilderklasse aan vir 3 persone in Vanwyksvlei en lapverftegnieke vir 4 jong meisies en 4 ouer dames aan in Loxton. Saans gesels sy en Franklin tydens die byeenkomste met die gemeenskap oor seksuele verhoudings en die gevare van pornografie.

Marja

Ek kan net dink met watter opgewondenheid al hierdie kinders Dinsdag gaan terugrapporteer by hulle skole oor dié ongewone ervaring hierdie vakansie, danksy Carpe Diem Opleidingsentrum se onbaatsugtige uitreik.

Die terugvoer uit alle oorde wat ek ontvang is met groot lof aan die span. Dankie! Dankie vir die enorme impak wat julle in hierdie week kom maak het. Julle het nie die vaagste idee hoe skatryk julle ons agterlaat nie.

Advertisements

Plêstiek issie vi’ wegstiek

Twintig plastiese sakke wat ge’fuse’ is om een dekoratiewe bak te maak, is baie beter as twintig sakke wat in die asblik beland. Dertig sakke om ‘n mat mee te maak, veel beter as dertig sakke deur die wind verwaai.

 

 

So bevind ek my alweer, vir die hoeveelste keer, betrokke by ‘n ding. Dit deur die toedoen van my suster; Mariëtte van Wellington. Van die eerste keer af wat sy by ons kom kuier, is sy so aangegryp deur die groot getal werkloses in Vanwyksvlei en die min geleenthede tot ontwikkeling, dat sy weer ‘n wilde perd gaan staan en opsaal. Nou is ons ‘n span van vier (en binnekort meer) wat ons vaardighede deel met almal in ons omgewing wat belang stel – Vanwyksvlei, Carnarvon, Williston en Loxton. Mariëtte doen verf- en skildertegnieke, Iréne van Caledon gee opleiding vir tuisversorgers van belêendes en bejaardes, Gwen van Bettysbaai bied naaldwerkklasse aan. Die uwe is ingegrawe in plastiekherwinning en handwerk met plastieksakke en plastiek bottels.

In Vanwyksvlei meld net een belangstellende aan en die werkswinkel word gekanselleer – Die afstand om vanuit die Kaap te ry met al die aangekoopte voorrade, verblyf op pad en in die dorp asook petroluitgawes regverdig dit net nie.

Ons eerste werkswinkel skop af in Williston. Net een inskrywing! Ons sak op die munisipaliteit toe om hulp te vra om meer lede te werf, vaar die woonbuurt in om belangstellendes aan te keer, maak ‘n paar oproepe en eindig met dertien deelnemers waaronder heelparty CWP-werkers. Aan die einde van daardie week deel ons sertifikate uit en al ses tuisversorgers se kontakbesonderhede word by die winkel opgeplak as kandidate vir ‘n werk as tuisversorgers.

L1440780

Die tweede werkswinkel vind in Carnarvon plaas. Veertien verwerf sertifikate in tuisversorging, die ander nege doen o.a. kuns, plastiekverwerking en naaldwerk.

Daarna is ons Loxton toe. Sewentien belangstellendes voltooi die werkswinkel.

Die positiewe van hierdie onderneming is om die deelnemers se getuienis en terugvoer te hoor:

“Mevrou, ek kan nie vir jou vertel hoe hierdie week my lewe verander het nie.”

“Nou gaan ek elke middag al my kleinkinders wat ek moet versorg leer plastiekgoed maak – en sommer al hulle maats ook!”

“Mevrou, ek kon nie slaap laas nag nie. Ek het heelnag net lê en dink aan al die mooi goed wat ek vandag gaan maak.”

“Die Here het julle oor my pad gebring. Ek wou nog my lewe lank skilder, en kyk wat het ek in hierdie week leer doen!”

“Van kleins af droom ek daarvan om ‘n tailor te word. Nóú gaan ek een word.”

L1450119

Iréne maak die opleiding van versorgers baie prakties.  Hulle oefen om voete en toonnaels te doen op inwoners van die plaaslike ouetehuis. Sy demonstreer hoe ‘n bedlêende pasiënt volledig in ‘n bed gewas word. In Williston en Carnarvon gebruik sy ‘n ou dame in die ouetehuis. In Loxton doen sy haar demonstrasie op ‘n parapleeg wat in ‘n klein donker kamertjiein die woonbuurt lê. Sy rug is in ‘n onderonsie gebreek en sy ma (wat ook moet werk om die pot aan die kook te hou) versorg hom met groot toewyding. Maar sy kamertjie het geen venster nie – al die ruite wat gebreek is, is toegeplak en toegetimmer om die koue uit te hou. Iréne gaan reël by die koöpersie om ruite te sny en af te lewer. Godfrey, die handige word betaal om die ruite te gaan insit. Nou kom daar darem weer sonlig die kamertjie binne. ‘n Rolstoel is aan hom geskenk, maar is te klein vir hom om te gebruik. Iréne reël met die plaaslike predikant, Andrea, om die rolstoel te gaan omruil met een van die groter ou model rolstoele van die eertydse ouetehuis sodat die jongman se ma hom soms buitentoe kan stoot.

Verder maak sy haar opleiding wat sy al vir 20 jaar doen, en waardeur daar al 9 000 versorgers werk gekry het, beroepsgerig. Sy leer hulle hoe om ‘n siekekamer mooi in te rig, goed te ventileer, hoe om ‘n skinkbord met kos of tee mooi te dek, sy leer hulle dissipline en netheid en gee ‘n breedvoerige oorsig oor algemene gesondheid. Hulle moet ‘n eksamen slaag alvorens hulle ‘n sertifikaat kan kry.

Gwen doen die naaldwerk in Carnarvon in ‘n VGK-saaltjie sonder masjiene – aanvanklik is daar nie eens elektrisiteit om ‘n strykyster te gebruik nie. Maar elke dag bemeester hulle ‘n nuwe tegniek – hoe om ‘n soom in te sit, ‘n stukkende plek te stop, ‘n ribtrim aan te werk, te appliek en ‘n ritssluiter in te werk. En elke dag maak hulle ‘n nuwe skepping met die hand. In Loxton tref sy ‘n volledig toegeruste naaldwerklokaal aan. Daar maak elk van die ses naaldwerksters elke dag ‘n nuwe kledingstuk of handsak waarmee hulle die aand van die sertifikaatuitdeling modeparade hou.

Mariëtte leer haar student van kleur en die kleurwiel. Sy begelei hulle om enige ou skinkbord of koekblik of bord ‘n nuwe lewe te gee.

Hulle leer selfs kaartjies en naambordjies maak en voltooi selfs hulle eerste skildery. Tussendeur rap en riel hulle!!

L1450314

Die uwe beklemtoon die belangrikheid van herwinning. Ons standpunt vanwaar ons vertrek is om die omgewing te red – om nie meer één plastiese sak of bottel in ons leeftyd die asblikroete te laat gaan nie, want so beland dit tog net weer op die verkeerde plek. Ons weef, brei, hekel, knoop, lamineer, modelleer en dekoreer met plastiek. Elke snippertjie afval gaan in ‘n 2ℓ koeldrankbottel om ‘n ekosteen van te maak – later gaan ons daarmee bou! Deesdae kry g’n bedelaar meer by my voordeur sommer net ‘n broodjie of ‘n koppie sop verniet nie – die heersende betaalmiddel is ‘n volgepropte ekosteen.

Die sertifikate is net tydelikes. As hulle al vier modules per vak suksevol voltooi het, verwerf hulle ‘n permanente, gelamineerde sertifikaat waarop seëls die betrokke suksesvole kursusse aandui – amper soos ons destydse Sondagskoolsertifikaat

Nou probeer ons weer opnuut om Vanwyksvlei te mobiliseer. Hou duimvas …

Ons het ‘n N.R.O gestig onder die naam Carpe Diem Opleidingsentrum. Om hierdie bemagtiging in die Noord-Kaap te kan doen, vra ons elke deelnemer R20 per dag, net sodat hulle met trots kan voel dis iets wat hulle self verwerf het. Dit dek nie eens ons oorhoofse koste nie. Ons maak maar staat op donasies om die werk te kan voortsit.

Kry ek gister die goeie nuus: Rymondo en Godfrey wat in Loxton die plastiekherwinning gedoen het, kry ‘n bestelling van 100 matte vanuit Carnarvon se wêreld.

Dis mos nou presies wat ons probeer regkry; werkskepping!